Susza w Niemczech i usychające warzywa na polu rolniczym — Brak deszczu i ograniczenia w pobieraniu wody utrudniają niemieckim rolnikom ratowanie upraw warzyw.

WARZYWA USYCHAJĄ NA NIEMIECKICH POLACH

Susza w Niemczech. Warzywa usychają na polach, możliwe podwyżki cen

Stan informacji: 6 sierpnia 2026 roku, godz. 06:02

Susza w Niemczech coraz mocniej uderza w rolników uprawiających warzywa. Na części pól cebula przestała rosnąć, sałata całkowicie wyschła, a ziemniaki nie osiągają oczekiwanych rozmiarów. W wielu miejscach wprowadzono ograniczenia lub całkowite zakazy pobierania wody z rzek i strumieni. Jeżeli straty będą duże, owoce i warzywa mogą podrożeć, ale na razie nie ma jednej oficjalnej prognozy mówiącej, o ile wzrosną ceny w sklepach.

Najważniejsze: doniesienia o usychających warzywach i ograniczeniach w nawadnianiu są potwierdzone. Możliwe podwyżki cen są realnym ryzykiem, a nie przesądzonym faktem. Ostateczne ceny będą zależeć także od zbiorów w innych regionach Niemiec, importu, umów handlowych i dalszej pogody.

Susza w Niemczech zatrzymała wzrost cebuli

Jednym z miejsc, gdzie skutki braku wody są już bardzo dobrze widoczne, jest Schwaigern w powiecie Heilbronn. Rolnik Thomas Schmälzle pokazał cebule, które od około dwóch tygodni praktycznie nie rosną. Ich średnica wynosi około trzech centymetrów, podczas gdy o tej porze roku powinny mieć mniej więcej sześć lub siedem centymetrów.

Wcześniej pole było nawadniane wodą z pobliskiego Leinbachu. Woda była pobierana nocą, aby ograniczyć parowanie. Przy obecnych niskich poziomach wód urząd powiatowy wprowadził jednak ograniczenia, a na części mniejszych cieków obowiązuje już całkowity zakaz pobierania wody.

Susza w Niemczech stawia rolników w bardzo trudnej sytuacji. Z jednej strony rozumieją oni konieczność ochrony rzek, ryb i pozostałych organizmów wodnych. Z drugiej strony bez nawadniania mogą stracić cały plon i dochód z konkretnego pola.

Przykład z pola: w ciągu dziesięciu tygodni na jednym z gospodarstw spadło około 45 litrów deszczu na metr kwadratowy. Według rolników to zdecydowanie za mało, aby cebula i ziemniaki mogły prawidłowo się rozwinąć.

Susza w Niemczech i zakazy pobierania wody

Zakazy nie są wymierzone przeciwko rolnikom. Ich celem jest utrzymanie minimalnego przepływu w rzekach i strumieniach. Przy bardzo niskim stanie wody każda dodatkowa ilość pobrana przez pompę może pogorszyć warunki życia ryb, roślin i mikroorganizmów.

W powiecie Heilbronn już pod koniec czerwca ograniczono część dozwolonych poborów wody dla produkcji żywności do 50 procent wcześniej zatwierdzonej ilości. W kolejnych tygodniach sytuacja się pogorszyła. Na mniejszych rzekach, takich jak Leinbach, Schozach, Elsenz, Hilsbach, Böllinger Bach i Sulm, poziom wody spadł poniżej wyznaczonych progów i wprowadzono pełne zakazy.

Susza w Niemczech prowadzi do podobnych decyzji także w innych regionach. Lokalne przepisy różnią się jednak w zależności od powiatu, rzeki, rodzaju zezwolenia i aktualnego poziomu wody. Rolnik posiadający pozwolenie na pobór nie zawsze może wykorzystywać całą przyznaną ilość podczas okresu niskich stanów.

Ważne: zakaz pobierania wody z rzeki nie zawsze obejmuje każdą działalność i każde pozwolenie w identyczny sposób. Dokładne zasady określa właściwy urząd powiatowy lub wodny. Za złamanie zakazu mogą grozić kary.

Rolnicy podlewają warzywa wodą z kranu

W okolicach Emmendingen część gospodarstw próbuje ratować uprawy przy użyciu wody wodociągowej. Oliver Dinger i jego córka Lisa podłączyli niewielką część roślin do systemu nawadniania kropelkowego. Takie rozwiązanie podaje wodę bezpośrednio w pobliże korzeni i ogranicza straty.

Rolnicy przyznają jednak, że podlewanie pola wodą z kranu jest bardzo kosztowne i zwykle nieopłacalne. Stosują tę metodę tylko na małej powierzchni, aby zachować przynajmniej część warzyw sprzedawanych później klientom na lokalnym rynku.

Na innych działkach rośliny są całkowicie uzależnione od deszczu. Jedno z pól sałaty w tym regionie wyschło. Próba wykonania studni głębinowej także nie zawsze rozwiązuje problem. W opisywanym gospodarstwie nawet na głębokości dziewięciu metrów nie udało się dotrzeć do wody.

Susza w Niemczech zwiększa więc nie tylko ryzyko mniejszych zbiorów, ale również koszty produkcji. Rolnicy płacą za wodę, energię potrzebną do pompowania, dodatkowe instalacje i pracę, a mimo tego nie mają gwarancji uratowania plonów.

Poziom wód gruntowych mocno spada

Najnowszy miesięczny raport Landesanstalt für Umwelt Baden-Württemberg pokazuje, że pod koniec lipca sytuacja była wyraźnie gorsza niż miesiąc wcześniej. Aż 52 procent punktów pomiarowych znajdowało się już na niskim poziomie, poza normalnym zakresem.

W 96 procentach punktów pomiarowych poziom wód gruntowych lub wydajność źródeł nadal spadały. W porównaniu z lipcem 2025 roku niższe wartości odnotowano w 87 procentach miejsc. Proces uzupełniania wód gruntowych praktycznie się zakończył i według ekspertów może ruszyć ponownie dopiero jesienią.

Susza w Niemczech nie oznacza obecnie powszechnego zagrożenia dla dostaw wody pitnej. LUBW zaznacza, że nie oczekuje dużych problemów w całym regionie. Lokalne przedsiębiorstwa wodociągowe mogą jednak mieć coraz większe trudności z pokryciem zapotrzebowania w godzinach największego zużycia, szczególnie w miejscach zależnych od małych źródeł.

Najważniejsze dane o wodach gruntowych w Badenii Wirtembergii

Wskaźnik	Dane za koniec lipca 2026
Punkty pomiarowe na niskim poziomie	52 procent
Punkty nadal wykazujące spadek	96 procent
Punkty z niższym poziomem niż rok wcześniej	87 procent
Powszechne problemy z wodą pitną	Obecnie nie są prognozowane
Kierunek zmian	Dalsze spadki są prawdopodobne

Czy padną rekordy z 2018 roku?

Poziomy wód gruntowych nie są jeszcze wszędzie rekordowo niskie. Eksperci ostrzegają jednak, że przy utrzymaniu wysokich temperatur i braku opadów mogą zbliżyć się do minimów notowanych podczas bardzo suchego 2018 roku.

Pracownik zajmujący się pomiarami dla LUBW ocenił, że jeżeli obecny trend się utrzyma, w ciągu jednego lub dwóch miesięcy rekordowe minima mogą zostać przekroczone nawet w około połowie punktów pomiarowych w Badenii Wirtembergii. Oficjalny raport LUBW jest nieco ostrożniejszy, ale również mówi o kierunku prowadzącym w stronę rekordów.

Susza w Niemczech może być szczególnie odczuwalna w miejscach korzystających z małych źródeł i płytkich ujęć. Niektóre źródła o niewielkich obszarach zasilania mogą latem po raz pierwszy całkowicie wyschnąć.

Susza w Niemczech a możliwe podwyżki cen warzyw

Podwyżki są możliwe, ale nie można jeszcze podać jednej pewnej wartości. Ceny w sklepach nie zależą wyłącznie od jednego gospodarstwa lub jednego niemieckiego regionu. Sieci handlowe kupują produkty także w innych landach oraz za granicą.

Jeżeli zbiory cebuli, sałaty, ziemniaków i innych warzyw będą wyraźnie mniejsze, podaż może spaść. Jednocześnie rosną koszty nawadniania, energii, transportu i pracy. Taka kombinacja zwiększa prawdopodobieństwo wzrostu cen producentów, a później także cen detalicznych.

Susza w Niemczech nie musi jednak oznaczać identycznej podwyżki w każdym sklepie. Część sieci może przez pewien czas utrzymywać ceny dzięki zawartym wcześniej umowom. Inne mogą zwiększyć import albo oferować mniejsze opakowania i produkty z innych regionów.

Na dziś nie ma potwierdzonej ogólnoniemieckiej podwyżki cen warzyw wynikającej wyłącznie z obecnej suszy. Są natomiast potwierdzone straty na polach, wyższe koszty nawadniania i ostrzeżenia, że przy większych brakach owoce oraz warzywa mogą szybko zdrożeć.

Nie tylko warzywa są zagrożone

Wysokie temperatury i niedobór wody uderzają również w później dojrzewające uprawy. Niemieccy rolnicy wskazują między innymi na kukurydzę, ziemniaki i buraki cukrowe. W południowych Niemczech branża cukrownicza spodziewa się produkcji nawet o około jedną trzecią mniejszej niż rok wcześniej.

Problemy występują także na łąkach. W niektórych częściach południowego zachodu, regionach górskich i Allgäu nie udało się przeprowadzić dwóch planowanych koszeń trawy na paszę. To może później zwiększyć koszty utrzymania bydła, ponieważ gospodarstwa będą musiały kupować więcej paszy.

Susza w Niemczech może więc wpływać na kilka grup produktów jednocześnie. Skutki dla konsumentów zależą jednak od długości okresu suchego, opadów w kolejnych tygodniach oraz możliwości uzupełnienia braków dostawami z innych państw.

Problemy w innych państwach mogą ograniczyć import

Niemcy importują dużą część owoców i warzyw z innych krajów europejskich. Tymczasem z upałami i suszą mierzą się także rolnicy we Francji i Hiszpanii. Francuscy producenci warzyw ostrzegają przed stratami sięgającymi w niektórych przypadkach nawet 50 procent.

W Hiszpanii obniżono prognozę zbiorów zbóż, a brak wody dotyka również gajów oliwnych, winnic, sadów i upraw kukurydzy. Jeżeli problemy wystąpią równocześnie w kilku ważnych państwach dostarczających żywność, zastąpienie brakującego niemieckiego towaru może być trudniejsze i droższe.

Susza w Niemczech jest więc tylko częścią szerszej sytuacji w Europie. Z tego powodu nie można zakładać, że import automatycznie ochroni klientów przed wszystkimi podwyżkami.

Co mogą zauważyć klienci w sklepach?

Przy mniejszych zbiorach w sklepach mogą pojawić się:

wyższe ceny wybranych świeżych warzyw,
mniejsze cebule, ziemniaki i inne produkty,
większy udział towarów importowanych,
częstsze zmiany kraju pochodzenia produktu,
krótsze promocje i mniejsza dostępność części odmian,
większa sprzedaż warzyw mrożonych lub przetworzonych.

Susza w Niemczech nie oznacza, że półki nagle będą puste. Rynek żywności jest rozbudowany, a handel może reagować zmianą dostawców. Klienci powinni jednak zwracać uwagę na kraj pochodzenia, cenę za kilogram i wielkość opakowania, a nie tylko na cenę widoczną dużym drukiem.

Jak ograniczyć wydatki przy wzroście cen?

Susza w Niemczech nie jest powodem do robienia zapasów świeżych warzyw, które szybko tracą jakość. Lepszym rozwiązaniem jest porównywanie ofert, wybieranie produktów sezonowych oraz sprawdzanie cen w przeliczeniu na kilogram.

Warzywa o nietypowym kształcie lub mniejszym rozmiarze nadal mogą być pełnowartościowe. Przy części potraw dobrym rozwiązaniem są także warzywa mrożone, szczególnie jeżeli świeży produkt jest chwilowo bardzo drogi.

Warto również planować posiłki tak, aby wykorzystać całą zakupioną żywność. Wyrzucenie części drogiego produktu powoduje większą stratę niż wybór tańszej marki lub innego warzywa.

Więcej informacji o skutkach ekstremalnej pogody znajdziesz w artykule upały w Niemczech i przygotowanie kraju na wysokie temperatury. Z sytuacją rolnictwa wiąże się również temat pracy sezonowej w niemieckich gospodarstwach.

Susza w Niemczech: najważniejsze wnioski

Susza w Niemczech już powoduje rzeczywiste straty w części gospodarstw. Cebula nie osiąga prawidłowego rozmiaru, pola sałaty wysychają, a rolnicy muszą ograniczać nawadnianie z rzek i strumieni.

Dane LUBW potwierdzają dalszy spadek poziomu wód gruntowych. Ponad połowa punktów pomiarowych w Badenii Wirtembergii znajdowała się pod koniec lipca na niskim poziomie, a 96 procent wykazywało dalszy spadek.

Podwyżki cen warzyw są możliwe, szczególnie jeżeli susza utrzyma się i straty obejmą więcej regionów. Nie ma jednak jeszcze podstaw, aby podawać jedną konkretną skalę wzrostu cen dla całych Niemiec.

FAQ: najczęstsze pytania

Czy Susza w Niemczech już podniosła ceny warzyw?

Nie ma obecnie jednej oficjalnej informacji o ogólnokrajowej podwyżce spowodowanej wyłącznie suszą. W części gospodarstw potwierdzono jednak mniejsze plony i wyższe koszty nawadniania. Przy dużych stratach ceny producentów mogą wzrosnąć. Skala zmian w sklepach będzie zależeć również od importu i umów sieci handlowych.

Które warzywa są obecnie najbardziej zagrożone?

W relacjach rolników pojawiają się cebula, sałata i ziemniaki. Problemy dotyczą także kukurydzy oraz buraków cukrowych. Najbardziej narażone są pola bez dostępu do nawadniania. Sytuacja różni się jednak mocno w zależności od regionu i lokalnych opadów.

Dlaczego rolnicy nie mogą po prostu pobierać więcej wody?

Przy niskich stanach rzek dalsze pobieranie wody może zagrozić całemu ekosystemowi. Urzędy muszą chronić minimalny przepływ oraz zasoby potrzebne mieszkańcom. Nawet posiadane zezwolenie może zostać czasowo ograniczone. Dokładne zasady ustalają lokalne organy odpowiedzialne za gospodarkę wodną.

Czy Susza w Niemczech zagraża wodzie pitnej?

Obecnie nie przewiduje się dużych problemów z wodą pitną w całym kraju ani całej Badenii Wirtembergii. Lokalne trudności mogą jednak pojawiać się w miejscach zależnych od małych źródeł. Przedsiębiorstwa wodociągowe mogą mieć problem z największym chwilowym zapotrzebowaniem. Sytuacja może się pogorszyć, jeżeli wysokie temperatury i brak deszczu utrzymają się przez kolejne tygodnie.

Susza w Niemczech. Warzywa usychają na polach, możliwe podwyżki cen.