Kierowcy ciężarówek w Niemczech pilnie potrzebni. Brakuje nawet 120 000, egzamin już po polsku

Kierowcy ciężarówek w Niemczech są dziś jedną z najbardziej poszukiwanych grup zawodowych. Według branży transportowej brakuje nawet 120 000 osób, a sytuacja może się jeszcze pogorszyć, gdy kolejne roczniki kierowców odejdą na emeryturę. Dla Polaków pojawiła się właśnie bardzo ważna zmiana: egzamin IHK w ramach przyspieszonej kwalifikacji zawodowej można od 18 sierpnia zdawać również w języku polskim.

Niemieckie firmy transportowe szukają pracowników niemal w całym kraju. Problem nie jest nowy, ale skala niedoboru staje się coraz większa. Tagesschau podało 9 września, powołując się na Bundesverband Güterkraftverkehr Logistik und Entsorgung, że w Niemczech może obecnie brakować nawet 120 000 kierowców samochodów ciężarowych.

Jednocześnie w zawodzie pracuje około 527 000 osób. Oznacza to, że luka kadrowa jest ogromna, a firmy coraz częściej muszą szukać ludzi również poza Niemcami.

Kierowcy ciężarówek w Niemczech: brakuje nawet 120 tysięcy osób

Według najnowszych danych przytaczanych przez Tagesschau kierowcy ciężarówek w Niemczech są coraz trudniejsi do znalezienia. Branża mówi o niedoborze sięgającym nawet 120 tys. pracowników i ostrzega, że to dopiero początek większego problemu.

Rüdiger Ostrowski, przewodniczący Verband Spedition und Logistik Nordrhein-Westfalen, zwraca uwagę na demografię. W latach 2025 do 2035 na emeryturę będą przechodzić kolejne roczniki pokolenia baby boomers.

W jednej z firm opisanych przez ARD średnia wieku 110 zatrudnionych kierowców wynosi aż 56 lat. W kolejnych latach wielu z nich zakończy pracę.

Egzamin dla kierowców można teraz zdawać po polsku

Dla Polaków zainteresowanych pracą za kierownicą ciężarówki najważniejszą zmianą jest nowelizacja Berufskraftfahrerqualifikationsverordnung.

Nowe przepisy zostały opublikowane 17 sierpnia 2026 roku i weszły w życie dzień później. Od tego momentu egzamin z przyspieszonej kwalifikacji zawodowej może być przeprowadzany nie tylko po niemiecku.

Na liście dopuszczonych języków znalazł się również język polski.

Kierowcy ciężarówek w Niemczech mogą skorzystać ze zmiany już tej jesieni

Nowe prawo obowiązuje w całych Niemczech, ale konkretne terminy egzaminów w języku polskim zależą od właściwej IHK.

IHK Hannover informuje, że egzaminy w nowych językach mogą być przeprowadzane już od września 2026 roku. IHK Schwerin zapowiedziała pierwszy taki termin od 28 września.

W Berlinie trzeba poczekać nieco dłużej. IHK Berlin poinformowała, że egzaminy w dziewięciu dodatkowych językach, w tym po polsku, będą dostępne od października.

Co dokładnie można zdawać po polsku?

To bardzo ważne rozróżnienie. Nie chodzi o cały kurs prawa jazdy ani o wszystkie formalności związane z zawodem.

Po polsku można zdawać teoretyczny egzamin IHK z przyspieszonej kwalifikacji podstawowej, czyli beschleunigte Grundqualifikation.

To dodatkowa kwalifikacja wymagana od wielu osób, które chcą zawodowo prowadzić ciężarówki albo autobusy.

IHK Berlin wyraźnie zaznacza, że wybrany język obcy dotyczy pytań egzaminacyjnych. Organizacja egzaminu, zaproszenie, instrukcje oraz komunikacja z IHK nadal odbywają się po niemiecku.

Kierowcy ciężarówek w Niemczech potrzebują dodatkowej kwalifikacji

Samo prawo jazdy kategorii C lub CE nie zawsze wystarcza do zawodowego przewozu towarów. Kierowcy ciężarówek w Niemczech wykonujący przewozy komercyjne muszą co do zasady spełnić również wymagania wynikające z przepisów o kwalifikacji zawodowej.

Jedną ze ścieżek jest właśnie beschleunigte Grundqualifikation.

Standardowy kurs obejmuje 140 jednostek lekcyjnych po 60 minut, w tym część praktyczną. Następnie kandydat przystępuje do teoretycznego egzaminu w IHK.

W standardowej wersji egzamin trwa 90 minut.

Czy trzeba mieć już prawo jazdy C lub CE?

Co ciekawe, przepisy dotyczące przyspieszonej kwalifikacji nie wymagają, aby kandydat posiadał odpowiednią kategorię prawa jazdy jeszcze przed rozpoczęciem samego procesu zdobywania kwalifikacji.

Do wykonywania pracy zawodowej odpowiednie uprawnienia do prowadzenia pojazdu są oczywiście konieczne.

Po zdaniu egzaminu wynik jest przekazywany do Berufskraftfahrerqualifikationsregister. Następnie kwalifikację dokumentuje się między innymi poprzez Fahrerqualifizierungsnachweis.

Dlaczego kierowcy ciężarówek w Niemczech są tak pilnie poszukiwani?

Niemiecka gospodarka jest bardzo mocno uzależniona od transportu drogowego. Ciężarówki dostarczają towary do supermarketów, zakładów przemysłowych, magazynów i centrów logistycznych.

Kiedy brakuje ludzi za kierownicą, firmy mają coraz większy problem z obsadzeniem wszystkich tras.

Tagesschau opisuje przykład przedsiębiorstwa posiadającego 85 ciężarówek i 110 kierowców. Mimo tak dużej załogi firma nadal szuka pracowników, a jej właściciel kilka razy w miesiącu sam siada za kierownicą, gdy ktoś zachoruje, jest na urlopie albo brakuje obsady.

Firmy chcą szukać kierowców za granicą

Branża transportowa sama przyznaje, że jednym ze sposobów walki z niedoborem jest rekrutacja poza Niemcami.

To może stworzyć dodatkowe możliwości dla Polaków. Szczególnie że bariera językowa podczas ważnego egzaminu została właśnie częściowo ograniczona.

Dla wielu kandydatów fachowe niemieckie określenia dotyczące przepisów, bezpieczeństwa, czasu jazdy czy techniki pojazdu były znacznie trudniejsze niż codzienna komunikacja w pracy.

Możliwość rozwiązania pytań po polsku może więc ułatwić wejście do zawodu osobom, które posiadają doświadczenie i umiejętności, ale wcześniej miały problem z językiem egzaminacyjnym.

Kierowcy ciężarówek w Niemczech mogą zyskiwać coraz mocniejszą pozycję

Tak duży niedobór pracowników wpływa także na zachowanie firm transportowych. Przedstawiciel branży cytowany przez Tagesschau wskazuje, że przedsiębiorstwa muszą nie tylko szukać ludzi za granicą, ale również poprawiać warunki zatrudnienia.

Wśród rozwiązań wymienia wzrost wynagrodzeń oraz bardziej rodzinne systemy zmianowe.

Nie oznacza to oczywiście, że każda firma automatycznie zaoferuje wysoką pensję albo idealny grafik. Rynek wyraźnie pokazuje jednak, że kierowcy ciężarówek w Niemczech są pracownikami, o których przedsiębiorcy muszą coraz mocniej konkurować.

Młodych kierowców jest za mało

Problemem nie jest tylko liczba osób odchodzących na emeryturę. Branża ma również trudności z przekonaniem młodszych pracowników do wyboru tego zawodu.

Wielogodzinne trasy, noclegi poza domem, praca zmianowa i duża odpowiedzialność sprawiają, że część młodych ludzi wybiera inne zawody.

Firmy próbują więc zmieniać organizację pracy. Coraz większe znaczenie mają krótsze trasy, bardziej przewidywalne grafiki oraz możliwość częstszego powrotu do domu.

Co zmiana oznacza dla Polaka mieszkającego w Niemczech?

Dla obywatela Polski najważniejsze jest to, że jako obywatel UE może legalnie podejmować pracę w Niemczech bez klasycznej wizy pracowniczej.

Jeżeli chce zawodowo prowadzić ciężarówkę, musi jednak posiadać odpowiednie prawo jazdy oraz wymagane kwalifikacje zawodowe.

Od teraz jedna z największych barier przy zdobywaniu przyspieszonej kwalifikacji może być mniejsza, ponieważ właściwy egzamin IHK można zdawać po polsku.

Kierowcy ciężarówek w Niemczech: jak zapisać się na egzamin po polsku?

Pierwszym krokiem jest sprawdzenie, która Industrie und Handelskammer jest właściwa dla miejsca zamieszkania.

Nie każda IHK uruchamia egzaminy w językach obcych tego samego dnia. Dlatego przed zapisaniem się trzeba wejść na stronę właściwej izby i sprawdzić dostępne terminy.

Przykładowo IHK Berlin stosuje zasadę miejsca zamieszkania. Osoba mieszkająca poza Berlinem powinna zgłosić się do IHK właściwej dla swojego regionu.

Podczas rejestracji trzeba wybrać język polski jako język egzaminacyjny, jeżeli dany termin oferuje taką możliwość.

Ile kosztuje egzamin?

Opłaty są ustalane przez poszczególne izby i mogą się różnić.

Dla przykładu IHK Berlin pobiera obecnie 170 euro za standardowy egzamin. Egzamin dla osób zmieniających rodzaj transportu lub korzystających z określonych wcześniejszych kwalifikacji kosztuje tam 155 euro.

Nie należy jednak traktować berlińskiej ceny jako jednej stawki obowiązującej w całych Niemczech.

120 tysięcy brakujących kierowców to również problem dla konsumentów

Niedobór zawodowych kierowców nie jest problemem wyłącznie dla właścicieli firm transportowych.

Jeżeli przedsiębiorstwa mają za mało pracowników, rosną koszty obsługi tras. Firmy muszą oferować lepsze warunki, szukać pracowników za granicą albo ograniczać liczbę zleceń.

Branża nie przewiduje obecnie masowych braków towarów z powodu niedoboru kierowców, ale presja na logistykę jest coraz większa.

Kierowcy ciężarówek w Niemczech będą potrzebni jeszcze bardziej

Wszystko wskazuje na to, że obecna luka nie zniknie szybko. Kierowcy ciężarówek w Niemczech starzeją się, młodych kandydatów jest za mało, a gospodarka nadal potrzebuje transportu drogowego.

Dlatego rząd próbuje usuwać kolejne bariery dla osób z zagranicy. Egzamin w języku polskim jest jednym z najbardziej konkretnych przykładów takiej zmiany.

Dla części Polaków mieszkających w Niemczech może to być moment, w którym warto ponownie zainteresować się tym zawodem, szczególnie jeśli wcześniej problemem był specjalistyczny język niemiecki podczas egzaminu.